తాళం పగులగొట్టే పనిలేదు.. డిజిటల్ స్క్రీన్ ల మీదే సర్వం లూఠీ

రోజురోజుకు పెరిగిపోతున్న సైబర్ మోసాలు...

Ekaburu - స్పెషల్ స్టోరీస్ / హైదరాబాద్ : డిజిటల్ యుగం రోజువారీ జీవితాన్ని మార్చివేసింది. ఒక స్వైప్... ఒక ట్యాప్‌తో ప్రపంచం ఇప్పుడు మన అరచేతులలో ఇమిడిపోతుంది.  టెక్నాలజీ మనిషి రోజువారి జీవితాన్ని సులభతరం చేసింది. కానీ ఈ సౌలభ్యం వెనుక కనిపించని ప్రమాదాల ఆటుపోట్లు పెరుగుతున్నాయి. నేడు నేరస్థులు తలుపులు పగలగొట్టాల్సిన అవసరం లేదు... మన చుట్టూ ఉన్న డిజిటల్ స్క్రీన్‌లతోనే  మన జీవితాల్లోకి ప్రవేశించి సర్వం లూటీ చేస్తున్నారు. సమాజం ఇంతకు ముందు ఎన్నడూ ఎదుర్కొననంత అధునాతనమైన బెదిరింపులను ఎదుర్కొంటుంది. ఆన్‌లైన్ బెట్టింగ్.. డీప్‌ఫేక్ వీడియోలు.. రొమాన్స్ స్కామ్‌లు.. పిల్లలను లక్ష్యంగా చేసుకునే హానికరమైన గేమ్‌లు... మోసపూరిత సోషల్ మీడియా కంటెంట్.. లు నిశ్శబ్దంగా కుటుంబ బంధాలను,, మానసిక ఆరోగ్యాన్ని, సామాజిక ప్రవర్తనను, ఆర్థిక పరిస్థితులను మారుస్తున్నాయి. అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా ఈ విశాలమైన వర్చువల్ ప్రపంచంలో ఎక్కువ సమయం గడిపే యువత, పిల్లలు నేరస్తులకు టార్గెట్ గా మారుతున్నారు. బెట్టింగ్ ట్రాప్ - ఆట నుండి వినాశనం వరకు... బెట్టింగ్ చిన్న మొత్తాలతో హానిచేయని వినోదంగా ప్రారంభమై త్వరగా దేశవ్యాప్తంగా వ్యసనంగా మారింది. బెట్టింగ్ బారినపడి ముఖ్యంగా యువకులు తమ పొదుపులను కోల్పోతున్నారు... తమ విలువైన వస్తువులను తాకట్టు పెడుతున్నారు... అప్పుల్లో కూలిపోతున్నారు.. తీవ్రమైన సందర్భాల్లో తమ ప్రాణాలను సైతం తీసుకుంటున్నారు. కుటుంబాలు భావోద్వేగ, ఆర్థిక ఒత్తిడిలో కూలిపోతున్నాయి. బెట్టింగ్ డబ్బు సంపాదించే సాధనం కాదని, ఇది డబ్బు, శాంతి రెండింటినీ దొంగిలించే వ్యసనంగా యువత గుర్తించాలి. నిద్ర లేమి, ఆందోళన, విద్య మీద ఆసక్తి కోల్పోవడం అనేవి అర్థరాత్రి మొబైల్ వ్యసనం యొక్క సాధారణ ఫలితాలుగా మారాయి.

డీప్‌ఫేక్‌లు... డీప్‌ఫేక్ టెక్నాలజీ వేగంగా పెరగడం చాలా మందికి, ముఖ్యంగా మహిళలకు ఇబ్బందులు సృష్టిస్తుంది. ఒక ఫోటో లేదా వీడియోను ఉపయోగించి సైబర్ నేరస్థులు నకిలీ స్పష్టమైన క్లిప్‌లను సృష్టించి వాటిని బ్లాక్‌మెయిల్ కోసం ఉపయోగిస్తున్నారు. సైబర్ నేరగాళ్ల బారిన పడిన వారు మానసిక ఇబ్బందులు పడుతూ తాము అగాధంలో చిక్కుకున్నట్లు ఒంటరిగా బాధపడుతున్నారు. ది రొమాన్స్ ట్రాప్... సోషల్ మీడియాలో ఒక సాధారణ “హాయ్”తో ప్రారంభమై జాగ్రత్తగా స్క్రిప్ట్ చేయబడిన మానిప్యులేషన్‌లోకి తీసుకెళుతుంది. మొదట స్నేహంగా ప్రారంభమై తరువాత నమ్మకంగా, చివరికి ముప్పుగా మారుతుంది. మార్ఫింగ్ చేసిన ఫోటోలు, మోసపూరిత వీడియోల కారణంగా నిరంతర దోపిడీకి గురవుతున్నారు. రొమాన్స్ స్కామ్‌లు సైబర్ నేరాల్లో అత్యంత భావోద్వేగ విధ్వంసక రూపాలలో ఒకటిగా వేగంగా మారుతున్నాయి. మీ 'ఐడీ'తో నేరం అంటూ ఫేక్ కాల్స్... తమ ఐడీ లేదా గుర్తింపు దుర్వినియోగం చేయబడిందని... పోలీసుల వద్ద పార్శిల్ చిక్కుకుందని పేర్కొంటూ ప్రతిరోజూ వేలాది మందికి నకిలీ కాల్స్ వస్తున్నాయి. ఇటువంటి బెదిరింపులతో భయాందోళనకు గురైన చాలామంది తక్షణమే డబ్బును బదిలీ చేస్తూ, స్కామర్ల చేతుల్లోకి వెళతారు. ఒక సమయంలో తాము మోసపోయినట్లు గుర్తించినా, దాని నుంచి బయట పడేందుకు మరింత అగాధంలోకి వెళుతుంటారు. బాధితుల భయం నేరస్థులకు లాభదాయకమైన వ్యాపార నమూనాగా మారింది. నకిలీ ఉద్యోగ వాగ్దానాలు, విదేశీ కలలు... ఉపాధి కోసం తీవ్రంగా చూస్తున్న యువ గ్రాడ్యుయేట్లను మోసపూరిత ఉద్యోగ ఆఫర్లు, విదేశీ అవకాశాల పేరుతో లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారు. యువత, విద్యార్థుల ఆశ స్కామర్లకు పెట్టుబడిగా మారుతుంది. వారు దాన్ని గ్రహించేలోపే వారి డబ్బు, కలలు ఆవిరై పోతున్నాయి. బయోమెట్రిక్, గుర్తింపు దొంగతనం... నకిలీ ఆధార్-అప్‌డేట్ సెంటర్‌లు, గేమింగ్ రివార్డ్ ప్లాట్‌ఫారమ్‌లు పిల్లలు, పెద్దల బయోమెట్రిక్ డేటాను సేకరిస్తున్నాయి. వీటిని సంవత్సరాలుగా దుర్వినియోగం చేసే అవకాశం ఉంది. వీటితో పాటు యువకులు ఆన్‌లైన్ ప్రజాదరణ కోసం తమ ప్రాణాలను పణంగా పెడుతున్నారు. కొన్ని సెకన్ల కీర్తి కోసం వారి తల్లిదండ్రులకు జీవితాంతం దుఃఖం మిగుల్చుతున్నారు. టెలిగ్రామ్ గ్రూపులు, వాట్సాప్ “నిపుణుల” ఫోరమ్‌లు, నకిలీ పెట్టుబడి ప్లాట్‌ఫారమ్‌లు ప్రతిరోజూ వేలాది మందిని మోసం చేస్తున్నాయి. లోన్ యాప్‌లు, మైక్రోఫైనాన్స్ షార్క్‌లు యువతను అక్రమ వడ్డీ రేట్లు, వేధింపులతో అప్పుల ఊబిలోకి నెడుతున్నాయి.

సైబరాబాద్ పోలీసుల సలహా... అనుమానాస్పద లింక్‌లు, సందేశాలు, కాల్‌లను నివారించాలని, ఖచ్చితంగా తెలియని కాల్ ను వెంటనే బ్లాక్ చేయాలి. ఆన్‌లైన్ బెట్టింగ్, ప్రమాదకరమైన ఆటలకు దూరంగా ఉండాలి. తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లల స్క్రీన్ సమయాన్ని ఎల్లప్పుడూ పర్యవేక్షించడంతో పాటు ఖచ్చితమైన పరిమితులను నిర్ణయించాలి. ఆన్‌లైన్‌లో అపరిచితులతో వ్యక్తిగత వివరాలను పంచుకోవద్దు. పబ్లిక్ ప్లాట్‌ఫారమ్‌లలో ప్రైవేట్ ఫోటోలు, వీడియోలను పోస్ట్ చేయకుండా ఉండండం ఉత్తమం. తెలిసిన వ్యక్తులు ఆన్‌లైన్‌లో డబ్బు అడిగితే, పంపే ముందు కాల్ చేసి నిర్ధారించుకోవాలి. తెలియని కొరియర్ ప్యాకేజీని అంగీకరించవద్దు. ఆన్‌లైన్ మోసం, బెదిరింపు, దోపిడీ ఎదురైతే వెంటనే పోలీసులకు పిర్యాదు చేయాలి. టెక్నాలజీ రెండు వైపులా పదును ఉన్న కత్తి... మనం దానిని ఉపయోగించే విధానాన్ని బట్టి అది మనల్ని రక్షిస్తుందా.. లేక మనకు హాని చేస్తుందా అనేది తెలుస్తుంది.